Historia, pamięć i myślenie wyprzedzające czas. Nadchodzące wydarzenia i nowa oferta edukacyjna Muzeum Historii Kielc

W środę, 4 lutego 2026 roku, o godz. 17.00 w siedzibie Muzeum Historii Kielc przy ul. Świętego Leonarda 4 odbędzie się promocja najnowszego tomu „Studiów Muzealno-Historycznych. Rocznika Muzeum Historii Kielc”.

Spotkaniu towarzyszyć będzie prelekcja Piotra Świerczyńskiego poświęcona postaci Pinchasa Ajzenberga, prezesa żydowskiej wspólnoty religijnej w Kielcach w latach 1945–1949. Wystąpienie przybliży jego działalność na rzecz odbudowy życia religijnego i instytucjonalnego społeczności żydowskiej po II wojnie światowej, relacje z władzami państwowymi i Kościołem oraz okoliczności prowadzące do tragicznych wydarzeń pogromu kieleckiego.

Autor artykułu opublikowanego w najnowszym tomie „Studiów Muzealno-Historycznych” opowie również o samej drodze badawczej. Historia Ajzenberga wyłaniała się stopniowo — z pojedynczych dokumentów, rozproszonych relacji i archiwaliów, które dopiero zestawione razem zaczęły tworzyć pełniejszy obraz. Prelekcja będzie więc także opowieścią o pracy historyka, o roli przypadku i „szczęśliwych zbiegów okoliczności”, które pozwalają posunąć badania o krok dalej.

Nowa oferta edukacyjna: „Staszic. Myślenie, które wyprzedziło czas”

Muzeum Historii Kielc prezentuje również nową ofertę edukacyjną zatytułowaną „Staszic. Myślenie, które wyprzedziło czas”, przygotowaną jako program towarzyszący projektowi „Świętokrzyskie Wykłady Staszicowskie”. Jest to spójny cykl zajęć dla uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych, poświęcony postaci Stanisława Staszica — jednego z najwybitniejszych myślicieli polskiego oświecenia, badacza, reformatora i wizjonera rozwoju regionu świętokrzyskiego.

Choć poszczególne zajęcia różnią się formą i poziomem zaawansowania, łączy je wspólna idea: pokazanie, że myśl Staszica, oparta na obserwacji, odpowiedzialności i działaniu, pozostaje aktualna także dziś. Program łączy elementy historii, nauki, edukacji regionalnej oraz pracy twórczej i zespołowej, rozwijając ciekawość poznawczą, umiejętność analizy i krytyczne myślenie.

Tematy zajęć

„Odkrywaj. Myśl. Zmieniaj. Śladem Staszica”
Warsztaty dla klas 0–III wprowadzają najmłodszych w świat odkrywania i zadawania pytań. Dzieci poznają Staszica jako człowieka ciekawskiego i aktywnego, a zajęcia łączą opowieść muzealną z prostymi zadaniami odkrywczymi i elementami pracy twórczej.

„Staszic i tajemnice Ziemi”
Zajęcia dla klas IV–VI inspirowane są działalnością Staszica jako badacza i podróżnika. Uczniowie wcielają się w rolę młodych odkrywców, ucząc się obserwacji, porównywania i wyciągania wniosków na podstawie historii zapisanej w krajobrazie i skałach.

„Staszic i wizja Staropolskiego Okręgu Przemysłowego”
Warsztaty dla klas VII–VIII, wzbogacone elementami gry strategicznej, poświęcone są koncepcjom rozwoju gospodarczego regionu. Uczniowie pracują nad decyzjami inspirowanymi realnymi problemami planowania i odpowiedzialności za rozwój.

„Przestrogi dla Polski. Staszic w dyskusji z współczesnością”
Zajęcia seminaryjno-dyskusyjne dla szkół ponadpodstawowych oparte są na analizie tekstów źródłowych, w szczególności „Przestróg dla Polski”. Uczestnicy konfrontują myśl Staszica z problemami współczesności, takimi jak odpowiedzialność obywatelska, rola elit czy dobro wspólne.