Pokolenie Z w Świętokrzyskiem. Unijne wsparcie pomaga młodym wejść w dorosłość

Pierwszy krok w dorosłość nie zawsze jest łatwy. Młodzi ludzie często zastanawiają się, jaki kierunek studiów wybrać, gdzie zdobyć pierwsze doświadczenie zawodowe albo jak sfinansować kurs, który zwiększy ich szanse na rynku pracy. O dostępnych możliwościach rozmawiali 7 sierpnia w Kielcach eksperci Komisji Europejskiej z uczestnikami kampanii #EuroTipy.

Blisko 1,5 mld euro dla regionu

Województwo świętokrzyskie korzysta z programu Fundusze Europejskie dla Świętokrzyskiego 2021–2027, którego wartość sięga blisko 1,5 mld euro. Znaczna część tych środków przeznaczona jest na działania społeczne, edukację oraz rynek pracy.

Na projekty Europejskiego Funduszu Społecznego+ przewidziano 388,5 mln euro. Z tej kwoty 72,1 mln euro ma trafić na edukację, a 150,9 mln euro na działania związane z rynkiem pracy.

Pieniądze pozwalają finansować między innymi doradztwo zawodowe, staże, praktyczną naukę zawodu, kursy i szkolenia oraz projekty pomagające młodym osobom rozpocząć karierę.

Najpierw sprawdzić, potem wybrać studia

Jednym z największych projektów edukacyjnych w regionie jest „Dziś uczeń – jutro student”. Politechnika Świętokrzyska, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach oraz powiaty województwa świętokrzyskiego realizują projekt skierowany do ponad 9 tys. uczniów szkół średnich.

Jego celem jest lepsze przygotowanie młodzieży do dalszej nauki, szczególnie na kierunkach technicznych, inżynieryjnych, matematyczno-przyrodniczych i technologicznych.

Projekt o wartości ponad 61,28 mln zł, z dofinansowaniem przekraczającym 55,15 mln zł, obejmuje między innymi doradztwo zawodowe, wizyty u pracodawców oraz zajęcia prowadzone na uczelniach.

Dla młodych osób może to być szansa na sprawdzenie swoich zainteresowań jeszcze przed wyborem kierunku studiów. Zamiast podejmować decyzję wyłącznie na podstawie informacji z internetu czy opinii znajomych, mogą zobaczyć, jak wygląda nauka i praca w konkretnych dziedzinach.

Staż przed pierwszą pracą

Nie mniej ważne jest zdobycie pierwszego doświadczenia. W ramach projektu „Świętokrzyska Edukacja Zawodowa” zaplanowano praktyczną naukę zawodu u pracodawców dla ponad 500 uczniów i uczennic techników.

Z kolei doradztwem zawodowym ma zostać objętych łącznie 8,5 tys. uczniów szkół podstawowych i techników. Wartość projektu przekracza 21,4 mln zł.

Dla młodych ludzi kontakt z pracodawcą jeszcze przed ukończeniem szkoły może oznaczać nie tylko zdobycie nowych umiejętności, ale także lepsze rozeznanie w tym, jak wygląda praca w wybranym zawodzie.

Kursy i pomoc w zdobyciu kwalifikacji

Unijne projekty są kierowane również do młodych osób, które potrzebują dodatkowego wsparcia w nauce lub przygotowaniu do wejścia na rynek pracy.

Przykładem jest projekt „Moje kwalifikacje i umiejętności kluczem do przyszłości”, realizowany przez Świętokrzyską Wojewódzką Komendę OHP w Kielcach. Obejmuje 70 uczestników OHP w wieku od 15 do 18 lat.

Młodzi uczestnicy mogą korzystać między innymi z indywidualnego doradztwa zawodowego oraz zajęć wyrównawczych. Projekt ma wspierać osoby zagrożone wykluczeniem społecznym i pomóc im w kontynuowaniu nauki oraz przygotowaniu się do rozpoczęcia pracy.

Wsparcie jest dostępne także dla osób, które chcą rozwijać kompetencje już po wejściu na rynek pracy. W ramach projektu „BUduj swój Rozwój – Baza Usług Rozwojowych” można było uzyskać do 8,5 tys. zł dofinansowania do usług rozwojowych, przy poziomie wsparcia wynoszącym 85 lub 90 proc. kosztów usługi.

Własna firma? Najpierw pomysł, później dotacja

Dla części młodych ludzi najlepszą drogą zawodową może być własny biznes. Program regionalny przewiduje również instrumenty wspierające osoby zainteresowane rozpoczęciem działalności gospodarczej.

Dostępne są między innymi bezzwrotne dotacje na założenie firmy. W regionie działa także Fundusz Powierniczy zarządzany przez Bank Gospodarstwa Krajowego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Świętokrzyskiego 2021–2027. Obejmuje on między innymi działanie „Kapitał dla MŚP”, oferujące instrumenty finansowe dla przedsiębiorstw.

Jak podkreśla prof. dr hab. Leszek Kwieciński, ekspert Team Europe Direct, osoba planująca własną działalność nie powinna zaczynać od szukania formularza do wypełnienia. Najpierw warto określić problem, który chce się rozwiązać, grupę odbiorców i potrzeby finansowe. Dopiero później można szukać odpowiedniego źródła finansowania.

Erasmus+, wolontariat i podróże po Europie

Możliwości dla młodych nie kończą się na projektach realizowanych w regionie. Program Erasmus+ pozwala uczestniczyć między innymi w wymianach młodzieżowych trwających od 5 do 21 dni. To okazja do zdobywania nowych doświadczeń, pracy w międzynarodowej grupie i poznawania rówieśników z innych krajów.

Ciekawą opcją jest także Europejski Korpus Solidarności. Młodzi mogą przygotować własny projekt skierowany do lokalnej społeczności. Grupa musi liczyć co najmniej pięć osób, a na zarządzanie projektem i jego realizację przewidziano podstawowe wsparcie w wysokości 630 euro miesięcznie.

Z kolei 18-latkowie mogą skorzystać z programu DiscoverEU i otrzymać możliwość podróżowania po Europie. Najbliższy nabór zaplanowano na 1–15 października 2026 roku. Będzie on skierowany do osób urodzonych w 2008 roku.

Gdzie szukać informacji?

Dla młodych najważniejsze może być nie tylko samo istnienie programów, ale przede wszystkim wiedza o tym, gdzie znaleźć informacje o aktualnych naborach i warunkach udziału.

Temu służy ogólnopolska kampania #EuroTipy, prowadzona przez Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Polsce. Jej celem jest pokazanie młodym ludziom, gdzie mogą znaleźć praktyczne informacje dotyczące pracy, praktyk, wolontariatu, edukacji, wyjazdów, rozwoju kompetencji czy rozpoczęcia własnej działalności.

Kielce znalazły się wśród ośmiu miast odwiedzanych podczas trasy kampanii. Informacje o dostępnych możliwościach można znaleźć na stronie #EuroTipów.

Dla pokolenia Z unijne programy mogą być więc nie tylko źródłem pieniędzy, ale przede wszystkim sposobem na zdobycie doświadczenia, sprawdzenie własnych zainteresowań i wykonanie pierwszego kroku w dorosłe życie. Najważniejsze pozostaje jednak to, by wiedzieć, gdzie szukać odpowiedniego wsparcia i jak dopasować je do własnych planów.