Anna Wawrzos
Są przedmioty, które po kilkudziesięciu latach potrafią uruchomić pamięć szybciej niż stare fotografie. Wystarczy zobaczyć znajomy samochodzik, lalkę albo zabawkę stojącą kiedyś na półce w dziecięcym pokoju. Tym razem za wspomnieniami kryje się jednak coś więcej – fragment przemysłowej historii Kielc, o którym mówi się zdecydowanie zbyt rzadko.
Muzeum Zabawek i Zabawy zaprasza na wystawę „Dobre, ładne, zapomniane. Z kieleckich spółdzielni zabawkarskich”. Jej wernisaż odbędzie się w piątek, 9 października 2026 roku o godz. 17.00.
Kielce, których wielu już nie pamięta
Dziś trudno wyobrazić sobie Kielce jako jeden z punktów na mapie polskiej produkcji zabawek. A jednak przez lata działały tutaj zakłady, w których projektowano, konstruowano i wykonywano przedmioty trafiające później do dzieci w różnych częściach kraju.
Ekspozycja przypomni działalność kieleckich spółdzielni zabawkarskich: „Gromady”, „Precyzji” oraz Świętokrzyskiej Spółdzielni Pracy Przemysłu Zabawkarskiego.
To właśnie tam rodziły się projekty, powstawały konstrukcje, dobierano materiały i uruchamiano produkcję. Za każdą gotową zabawką stali ludzie – projektanci, konstruktorzy, rzemieślnicy i pracownicy zakładów.
I właśnie ich historia będzie jednym z najważniejszych elementów wystawy.
Od pomysłu do dziecięcego pokoju
Muzeum pokaże nie tylko gotowe zabawki. Zwiedzający będą mogli zajrzeć niejako za kulisy ich produkcji – zobaczyć drogę od pierwszego projektu i wyboru materiałów, przez pracę konstruktorów, aż po finalny produkt trafiający na sklepowe półki.
Dziś niektóre z tych przedmiotów mogą wydawać się proste. Przed laty były jednak częścią dziecięcego świata, a często również spełnieniem marzeń.
Drewniane pojazdy, lalki czy zabawki wykonywane z tworzyw sztucznych były produkowane w Kielcach i stąd ruszały dalej w Polskę.
Wystawa pokazuje więc zabawkę z zupełnie innej perspektywy. Nie tylko jako przedmiot służący do zabawy, ale również jako świadectwo swoich czasów – ówczesnego wzornictwa, technologii, możliwości produkcyjnych i codziennego życia.
Dobre. Ładne. Zapomniane.
Tytuł ekspozycji trafia w sedno.
Wiele z tych zabawek przez lata nie było traktowanych jak przedmioty, które kiedyś znajdą swoje miejsce w muzealnych gablotach. Bawiły się nimi dzieci. Były niszczone, naprawiane, przekazywane młodszemu rodzeństwu. Część zniknęła bezpowrotnie, inne przetrwały na strychach, w szafach i prywatnych kolekcjach.
Teraz powracają, a wraz z nimi powraca pamięć o mieście, jego zakładach i ludziach.
Dla jednych spotkanie z wystawą może oznaczać powrót do własnego dzieciństwa. Dla innych będzie odkryciem zupełnie nieznanego oblicza Kielc.
Bo historia miasta to nie tylko wielkie inwestycje, daty i nazwiska. Czasami mieści się w małym drewnianym samochodzie albo lalce, którą ktoś kilkadziesiąt lat temu wyprodukował właśnie tutaj.
Wystawa do końca roku
Wernisaż wystawy „Dobre, ładne, zapomniane. Z kieleckich spółdzielni zabawkarskich” odbędzie się 9 października o godz. 17.00 w Muzeum Zabawek i Zabawy w Kielcach. Podczas spotkania będzie można jako pierwsi obejrzeć ekspozycję, porozmawiać i podzielić się wspomnieniami. Na uczestników będzie czekał także poczęstunek.
Wystawa pozostanie dostępna dla zwiedzających do 31 grudnia 2026 roku.
Warto zajrzeć. Choćby po to, by sprawdzić, czy w jednej z muzealnych gablot nie czeka zabawka, którą sami kiedyś trzymaliśmy w rękach.
Napisz komentarz
Komentarze